ISI MADDELERİ ETKİLER / GENLEŞME ve BÜZÜLME/ 5.SINIF FEN BİLİMLERİ
ISI MADDELERİ ETKİLER / GENLEŞME ve BÜZÜLME/ 5.SINIF FEN BİLİMLERİ

Genleşme ve Büzülme İle İlgili 5 Örnek

Genleşme Nedir?

Genleşme, bir maddenin sıcaklığı arttığında hacminin de artmasıdır. Bu, maddenin moleküllerinin hareketinin hızlanması nedeniyle gerçekleşir. Bu süreç, birçok farklı madde için geçerlidir.

Büzülme Nedir?

Büzülme ise tam tersi bir süreçtir. Maddeler soğudukça hacimleri küçülür. Bu nedenle, birçok malzeme soğuk havalarda daha küçük boyutlara sahip olabilir.

Örnek 1 – Termometre

Termometre, genleşme prensibine dayanan bir cihazdır. Sıcaklık arttıkça, cihazdaki sıvı genişler ve bu da sıcaklığı ölçmek için kullanılan skalada bir artışa neden olur.

Örnek 2 – Kaldırım Çatlakları

Kaldırım çatlakları, genleşme ve büzülme nedeniyle oluşabilir. Sıcak havalarda, kaldırım taşları genişler ve çatlaklar arasında daha fazla boşluk oluşmasına neden olur. Bu boşluklar, soğuk havalarda kaldırımın çatlamasına neden olabilir.

Örnek 3 – Tren Rayları

Tren rayları, sıcak havalarda genişleyebilir ve bu da rayların birbirine daha yakın hale gelmesine neden olabilir. Bu, trenlerin raylar üzerinde daha az yer kaplamasına ve daha hızlı hareket etmesine olanak tanır. Ancak soğuk havalarda, raylar tekrar küçülür ve trenlerin hareketini etkileyebilir.

Örnek 4 – Otomobil Lastikleri

Otomobil lastikleri de genleşme ve büzülme nedeniyle değişebilir. Sıcak havalarda, lastikler genişleyebilir ve bu da lastik basıncının artmasına neden olabilir. Soğuk havalarda ise, lastikler küçülür ve basınç düşer. Bu nedenle, lastik basıncının düzenli olarak kontrol edilmesi önemlidir.

Örnek 5 – Su Boruları

Su boruları da genleşme ve büzülme nedeniyle değişebilir. Sıcak su boruları genişlerken, soğuk su boruları küçülür. Bu nedenle, boruların tasarımında bu değişikliklerin dikkate alınması gerekmektedir.